Rak prostaty – czynniki zwiększające ryzyko zachorowania

Wśród czynników sprzyjających zachorowaniu na raka prostaty wymienia się przede wszystkim wiek mężczyzny. Jak pokazują badania ryzyko zachorowania na ten typ nowotworu zaczyna gwałtownie rosnąć po 55 roku życia, osiągając swój szczyt w wieku 70–74 lat. W naszym kraju 87% zachorowań na raka gruczołu krokowego występuje po 60 roku życia, przy czym ponad 50% z nich  przypada po 70 roku życia.

Dodatkowym czynnikiem ryzyka jest obciążony wywiad rodzinny, czy predyspozycje rodzinne ponieważ u panów, u których ojciec lub brat chorowali na raka prostaty ryzyko zachorowania na ten typ nowotworu zwiększa się  nawet 10 krotnie. Pod szczególną kontrolą urologa powinni również być panowie z odziedziczonymi mutacjami genów BRCA1 lub BRCA2 oraz z zespołem Lyncha, czyli tzw.  dziedzicznym rakiem jelita grubego bez polipowatości lub HNPCC.

Wśród czynników ryzyka zachorowania na raka prostaty specjaliści wymieniają również prowadzenie niezdrowego trybu życiu, który łączy się z otyłością, a co za tym idzie dietę bogatą w tłuszcze nasycone i małą aktywnością fizyczną. Jak pokazuje badanie opublikowane na kongresie Kanadyjskiego Towarzystwa Urologicznego ryzyko zgonu z powodu raka prostaty jest ponad dwukrotnie większe u mężczyzn otyłych, jak również ta grupa mężczyzn z rakiem prostaty zaawansowanym miejscowo lub regionalnie ma prawie czterokrotnie większe ryzyko rozprzestrzenienia się nowotworu poza prostatę. Badania pokazują również, że u mężczyzn, u których występuje regularna aktywność fizyczna np. w postaci trzech godzin marszu tygodniowo, ryzyko wystąpienia agresywnego raka prostaty jest o 86% mniejsze, a ryzyko zgonu z powodu raka prostaty zmniejsza się o 61%.

Okazuje się również, że na rozwój raka prostaty ma również wpływ rodzaj wykonywanej pracy, w szczególności tej w której występuje ekspozycja na chemikalia, defolianty, pestycydy, czy kadm metaliczny.

Podstawą skutecznego leczenia raka prostaty jest jego wczesne wykrycie, czyli profilaktyka, dlatego po skończeniu 40 roku życia każdy mężczyzna powinien zadbać o regularne wizyty u urologa, a szczególną dbałość o profilaktykę powinni wykazywać pacjenci należący do grupy ryzyka ze względu na obciążenia rodzinne, wiek oraz ci, u których poziom PSA jest podwyższony,  nawet jeżeli nie występują u nich żadne charakterystyczne objawy. Warto również zadbać o dobrze zbilansowaną dietę, utrzymanie prawidłowej masy ciała, zaprzestanie palenia oraz o umiarkowaną aktywność fizyczną.

Dowiedz się więcej o raku prostaty

Rak prostaty jest bardzo podstępnym typem nowotworu ponieważ przez kilkanaście lat od momentu pojawienia się pierwszych komórek nowotworowych do czasu wystąpienia typowych objawów choroby może rozwijać się w sposób bezobjawowy.
Wczesne wykrycie raka prostaty to szansa na wysoką skuteczność leczenia dlatego tak ważne są regularne wizyty u urologa, oznaczanie poziomu PSA (swoistego antygenu gruczołu krokowego) oraz szybkie reagowanie na niepokojące objawy takie jak częstomocz, krew w moczu lub w spermie, osłabiony strumień moczu, czy bolesność podczas jego oddawania.
Badanie PSA to inaczej oznaczenie z krwi poziomu antygenu gruczołu krokowego. Antygen prostaty to białko produkowane przez komórki nabłonkowe gruczołu krokowego a jego podwyższone wartości mogą świadczyć zarówno o raku prostaty jak i o chorobach nieonkologicznych takich jak łagodny rozrost gruczołu krokowego, czy zapalenie prostaty.
Wybór odpowiedniej ścieżki leczenia raka prostaty zależy od wielu czynników, wśród, których pod uwagę najczęściej bierze się  stopień zaawansowania choroby, charakterystykę patomorfologiczną guza, ocenę ryzyka dokonywaną w oparciu o poziom stężenia PSA oraz skalę Gleasona, a także wiek pacjenta, jego ogólny stan zdrowia  jak i rokowania dotyczące wyleczenia i ewentualnego przeżycia.
Operacyjne leczenie raka prostaty z  wykorzystaniem  robota da Vinci to aktualnie najbardziej zaawansowana technologicznie metoda, łącząca w sobie zalety chirurgii minimalnej inwazyjnej z precyzją wykonania zabiegu. W przeciwieństwie do innych technik operacyjnych takich jak metoda otwarta, czy laparoskopia, chirurg nie znajduje się bezpośrednio przy stole operacyjnym, ale przeprowadza operację z poziomu specjalnej konsoli, za pomocą której steruje ramionami robota.
Zdolność do satysfakcjonującego życia seksualnego po operacyjnym usunięciu raka prostaty zależy od wielu czynników, wśród których na pierwszym miejscu wymienia się stopień zaawansowania nowotworu, a co się z tym konieczność lub jej brak usunięcia pęczków naczyniowo-nerwowych odpowiedzialnych za erekcję.
Rokowania przy raku prostaty zależą od wielu czynników wśród, których najczęściej wymienia się wiek pacjenta, metodę leczenia oraz reakcję organizmu na zastosowaną terapię, ale przede wszystkim stopień zaawansowania nowotworu w momencie stawiania diagnozy.